Vlag

Definitie

De vlag (of dundoek) is het stuk textiel dat bedoeld is om een bepaalde boodschap uit te drukken, bevestigd aan de vlaggenstok die in de hole staat. Ook wel kortweg de ‘pin’ genoemd. Hier wordt niet verder ingegaan op bv. promotie-, clubvlaggen of onze nationale driekleur, groter van formaat en niet op de green in gebruik.

Rood-wit geblokte vlag, gele vlaggenstok met vlaggetje als marker.
Rood-wit geblokte vlag, gele vlaggenstok met vlaggetje als marker.
Clubvlag in top.
Clubvlag in top.
Vlaggenmast in de vorm van golfclub, een ijzer. Hier op de drivingrange te Belleville Kaapstad Zuid-Afrika.
Vlaggenmast in de vorm van golfclub, een ijzer. Hier op de drivingrange te Belleville Kaapstad Zuid-Afrika.

Rieten mand

Op de private Golf Club Merion in Haverford Township, Delaware County, Pennsylvania, ten noordwesten van Philadelphia, heeft men geen vlaggen in gebruik maar rieten manden, een soort korf. Zie verder onder Techniek: Korf.

Vlaggenstok met wicker of rieten korf op Merion Golf Club logo tijdens de US Open 2013.
Vlaggenstok met wicker of rieten korf op Merion Golf Club logo tijdens de US Open 2013.

Golfregels

Welke relatie heeft de vlag met de spelregels? Graag verwijzen wij hiervoor naar de meest recente Golfregels en Amateurstatus Regels van de Nederlandse Golf Federatie of naar Rules of Golf and the Rules of Amateur Status.

Verwezen wordt naar:

Deel II Definities

Vlaggenstok – Flagstick

Functie

De functie van de hier bedoelde vlag (welke in de top van de vlaggenstok zit), is het aanduiden van de plaats van de hole op de green. De vlag kan een opvallende kleur hebben zodat je hem van afstand goed kunt zien. Hier is de relatie met afstand en omgevingskleuren belangrijk. De achtergrond kan de vlag in zijn geheel doen vervagen en daarmee nagenoeg onzichtbaar maken voor de speler.

Witte vlag met gele, bol vlagmarker.
Witte vlag met gele, bol vlagmarker.
Rode vlag, vlaggenstok zonder vlagmarker.
Rode vlag, vlaggenstok zonder vlagmarker.

Rode vlag en vlaggenstok met rode, bol vlagmarker.
Rode vlag en vlaggenstok met rode, bol vlagmarker.
Witte vlag met aan de vlaggenstok een rood, vlagmarker vlaggetje.
Witte vlag met aan de vlaggenstok een rood, vlagmarker vlaggetje.

Gele vlag op grote afstand goed zichtbaar tegen donkere achtergrond.
Gele vlag op grote afstand goed zichtbaar tegen donkere achtergrond.
Helder gele vlag en rood positievlaggetje.
Helder gele vlag en rood positievlaggetje.
Twee kleurenvlag voor pinpositie. Ook zichtbaar op afstand?
Twee kleurenvlag voor pinpositie. Ook zichtbaar op afstand?

Om de positie van de vlag op de green beter en meer nauwkeurig te duiden, ten opzichte van voor of achterkant van de green, wordt onder de vlag aan dezelfde vlaggenstok, wel een extra marker gebruikt, de vlagmarker. Wordt ook wel aangeduid als pinpositiemarker, maar dit is feitelijk niet correct aangezien de marker niets zegt van de stand ten opzichte van links of rechts op de green.

Een indirecte functie van de vlag kan zijn het aangeven van de positie op de green, van een even of oneven hole of van een speciaal toernooi. In het laatste geval wordt gewerkt met extra aangepaste opdruk als logo, tekst of nummer.

Speciaal en uniek, de 45 holes vlag.
Speciaal en uniek, de 45 holes vlag.

Placement marker

Met behulp van de ‘placement marker’ of vlagmarker, wordt de plaats van een putting cup op de green aangegeven, bijvoorbeeld vooraan, midden of achterop. Dit wordt aangegeven door de positie van de marker op de vlaggenstok.

  • Laag = vooraan,
  • Midden = midden en
  • Hoog = achterop.

Deze vlagmarker kan ook een vlag zijn, kleiner van formaat dan 'de vlag', of een kunststof bolletje. Ook hier geldt vanuit functionaliteit, dat ze duidelijke zichtbaar moet zijn op afstand en is de kleurkeuze belangrijk.

Hier de vlag bewaakt door Robert-Jan Derksen.
Hier de vlag bewaakt door Robert-Jan Derksen.
Wit-blauw geblokte vlag, vlaggenstok zonder marker.
Wit-blauw geblokte vlag, vlaggenstok zonder marker.

Vorm

Pinvlaggen zijn overwegend rechthoekig en slechts zelden driehoekig. De afmeting van standaard vlaggen is ca. 50 x 35cm. Ze kunnen bedrukt zijn met cijfers, tekst, club – of bedrijfslogo in velerlei kleuren of combinaties daarvan.

Ook zijn er geblokte of geruite vlaggen, bv. geel-zwart, rood-zwart, wit-blauw, wit-bordeaux of wit-groen. Ook tweekleurige vlaggen, diagonaal gedeeld, komen voor.

Vlaggetjes van de vlagmarker zijn er in verschillende standaard kleuren en kunnen o.a. zijn voorzien van de tekst, Please repair ball marks. Ze zijn altijd kleiner dan de vlag in top, standaard ca. 19 x 12cm.

Techniek

De vlag bestaat van boven naar beneden uit 3 tot 4 onderdelen:

  • De vlaggenstok,
  • De vlag,
  • Eventuele vlagmarker,
  • De ferrule, het voetstuk.
Vlaggenstok met vlag en onderaan de ferrule. In het midden de vlagmarker, hier een vlaggetje.
Vlaggenstok met vlag en onderaan de ferrule. In het midden de vlagmarker, hier een vlaggetje.
Bol vlagmarker, rood.
Bol vlagmarker, rood.
Witte vlag met aan de vlaggenstok een rood, vlagmarker vlaggetje.
Witte vlag met aan de vlaggenstok een rood, vlagmarker vlaggetje.

De vlaggen zijn tegenwoordig van nylon en veelal gestikt. Ze zijn meestal voorzien van een buisje (Tube-system) om slijtage door de vlaggenstok te voorkomen en om gemakkelijk in de windrichting om de vlaggenstok te kunnen draaien. Eenvoudig te monteren door ze over de vlaggenstok te laten glijden en te borgen met een nylon moer. Deze borg hoort ook goed te functioneren bij harde wind.

Afgezakte vlag bij harde wind.
Afgezakte vlag bij harde wind.

Ook de markervlaggetjes zijn tegenwoordig van nylon en voorzien van het tube-system.

Vlaggenstokken zijn er in verschillende lengtes en vormen, overwegend 210cm lang, tot een diameter van 13mm (zgn. toernooi vlaggenstok) en gelijkmatig van dikte. Veelal standaard leverbaar met ferrule (voetstuk). Er zijn echter ook vlaggenstokken die een dikker middendeel hebben. Ook is er variatie in de lengtemaat, ze variëren van 152cm tot wel 365cm. De lange stokken worden gebruikt bij o.a. blinde holes, waar de green bij het aanspelen moeilijk zichtbaar is.

Ook de stokken kunnen variëren in kleur, van eenkleurig tot meerkleurig. Soms zelfs gestreept. Het materiaal waaruit de vlaggenstok bestaat, is tegenwoordig vaak massief fiberglas.

De ferrule (het voetstuk) onderaan de vlaggenstok zorgt voor de perfecte stand in de cup en is van kunststof of aluminium. Er is een keuze uit de zgn. standaard ferrule en de 'Tour ferrule'. De Tour ferrule is voorzien van groeven waardoor de vlaggenstok eenvoudiger in de cup of hole geplaatst kan worden wanneer deze vervuild is. De standaard ferrule heeft geen groeven.

Tour Ferrule, ondereind van de vlaggenstok.
Tour Ferrule, ondereind van de vlaggenstok.
Vlaggenstok vaststaand met de tour ferrule in de cup of hole.
Vlaggenstok vaststaand met de tour ferrule in de cup of hole.

Voet van de vlaggenstok met Standaard Ferrule, rond, zonder kartels.
Voet van de vlaggenstok met Standaard Ferrule, rond, zonder kartels.
Cup met ronde vlaggenstokbodem zonder kartels in de ferrulehouder.
Cup met ronde vlaggenstokbodem zonder kartels in de ferrulehouder.

Korf of wicker

De herkomst van de rieten mand of korf is tot op de dag van vandaag een mysterie. Volgens de website van Golf Club Merion, ontving William Flynn, Merion Superintendent, patent en goedkeuring voor gebruik van zijn rieten mand ontwerp. Dit was tegen de zomer van 1915. Het kan worden aangenomen, wegens gebrek aan schriftelijk bewijs, dat Flynn, Hugh Wilson overtuigde om de manden te gebruiken, waardoor Merion het jaar daarop, tijdens de 1916 US Amateur, bekendheid verkreeg vanwege het “mandje”. De manden zijn voorzien van het logo van de club.

Het verhaal wil dat Hugh Wilson bij het bestuderen van de Engelse banen toevallig in contact kwam met lokale schaapherders. Deze herders droegen tijdens het hoeden een rieten mand op de top van hun stok. Daarin bewaarden ze hun lunch voor de dag zodat er geen dieren van konden vreten. Wilson besloot daarop het idee te gebruiken op Merion.

Vlaggenstok met wicker of rieten korf op Merion Golf Club tijdens de US Open 2013.
Vlaggenstok met wicker of rieten korf op Merion Golf Club tijdens de US Open 2013.
Vlaggenstok met wicker of rieten korf op Merion Golf Club tijdens de US Open 2013.
Vlaggenstok met wicker of rieten korf op Merion Golf Club tijdens de US Open 2013.

Onderhoud

Belangrijk is de bestendigheid tegen harde wind van zowel de vlag als de vlaggenstok. Verder de stevigheid van de stand in de cup, aangezien beschadiging van de puttrand door aanraking van de vlaggenstok moet worden vermeden. Hierbij past ook controle op beschadiging aangebracht door vandalisme. Op onderstaande foto is een moedwillige beschadiging, aangebracht onderaan de vlaggenmast te zien.

Moedwillig beschadigde vlaggenmast.
Moedwillig beschadigde vlaggenmast.

Ook tijdens maaiwerkzaamheden van de green dient beschadiging van de puttrand te worden vermeden door de vlag tijdelijk tijdig te verwijderen en niet bv. al rijdend vanaf de maaimachine.

Ook het schoonhouden van de cupbodem is punt van aandacht. Dit voorkomt dat de ferrule onvoldoende diep komt te staan en daardoor de vlaggenstok kan kantelen of uit de cup vallen.

Het tijdig en op correcte wijze verplaatsen van de vlagmarker is van wezenlijk belang voor de golfer. De markerstand hoort in overeenstemming met de pinpositie te zijn ten opzichte van de greenvoorkant of greenachterkant, om misleiding te voorkomen. Bovenin is achterop en onderin is voorop de green. Ook hier de correcte kleurcombinatie in relatie met omgeving, vlag of pinpositie communiceren.

Ook de zorg voor schone vlaggen, schone vlaggenstokken en vlagmarkers is punt van aandacht. Een vochtige poetsdoek is geen overbodige luxe, zodra de greenkeeper tijdens maaiwerkzaamheden de vlag verwijdert en terug plaatst.

Gele vlaggenstok, blauw-rode vlag en witte bol vlagmarker.
Gele vlaggenstok, blauw-rode vlag en witte bol vlagmarker.
Zwart-witte vlaggenstok, zwart-wit geblokte vlag en vlaggetje als vlagmarker.
Zwart-witte vlaggenstok, zwart-wit geblokte vlag en vlaggetje als vlagmarker.

Witte vlag en vlaggenstok zonder vlagmarker.
Witte vlag en vlaggenstok zonder vlagmarker.
Gele vlag aan gele vlaggenstok, waarop een witte bol vlagmarker.
Gele vlag aan gele vlaggenstok, waarop een witte bol vlagmarker.

Hygiëne

Zie onder Onderhoud.

Veiligheid

Veiligheid is vooral belangrijk tijdens onderhoudswerkzaamheden aan de green voor de greenkeeper. Het overrijden of beschadigen met de maaimachine is niet uitgesloten wanneer de vlaggenstok onachtzaam is verwijderd en ergens neergelegd.

Witte vlaggenstok, zonder marker en met geel-blauw geblokte vlag.
Witte vlaggenstok, zonder marker en met geel-blauw geblokte vlag.
Witte vlaggenstok, zonder marker en met zwart-rood geblokte vlag.
Witte vlaggenstok, zonder marker en met zwart-rood geblokte vlag.
onderdeel/vlag.txt · Laatst gewijzigd: 2017/04/11 19:56 door Herman H. Berteler